header

menuwatervoerensoortendoe het zelflinkscontact
Water

Garnalen verzorgen is eigenlijk meer water verzorgen. Daarom is het verstandig zo af en toe de waarden van je water te meten om een inzicht te krijgen in de gesteldheid van het water. Hierbij komen veel termen voorbij zoals Ph, Gh, Kh enz enz. Maar wat betekenen deze waarden nou, en aan welke waarden moet je denken voor een gezonde leefomgeving voor garnalen? (De waardes gelden niet voor sulawesi garnalen, deze hebben mogelijk andere waardes nodig, maar daarvoor zijn deze soorten nog te kort voor in de handel om daar uitsluitsel over te kunnen geven) Hieronder probeer ik uit te leggen waar de waarden voor staan, wat het gevolg kan zijn voor te hoog of te lage waarden, en wat je kan doen om de waardes te veranderen.


water
Ph

De Ph waarde geeft de zuurgraad van het water weer. Van 0-6.9 noemen we zuur water, 7.0 is neutraal, en van 7.1 tot 14 basisch of alkalisch. Ph staat in nauw verband met de Kh en het Co2 gehalte in je aquarium. Als het Co2 gehalte laag is in het aquarium, dan zal de Ph hoog zijn, en viseversa. Co2 kan dus de ph verlagen, maar mag hier eigenlijk niet voor gebruikt worden, omdat het meer bedoeld is als voedingsstof voor de planten. Teveel Co2 werkt dodelijk voor de garnalen.  De nitrificerende bacterieen beginnen boven de 7.5 lekker te werken. De Ph bepaald ook de verhouding tussen ammoniak/ammonium. Beneden de 7 is het voor bijna 100% ammonium, maar boven de 7 loopt het ammoniak gedeelte op en daalt het aandeel ammonium. Later hier meer over in NH3/NH4. Ph verlagen kan met osmose water( ph 7, gh en kh 0 ) maar dus niet lager dan 7. Met turf kun je ook de ph naar beneden halen, en met co2. 
Gemiddeld genomen is een Ph van 7 dus eigenlijk de meest geschikte waarde.

Kh

Kh geeft de carbonaathardheid van het water weer. De Kh is eigenlijk als een spons voor de Ph. Hoe hoger de Kh, hoe minder de Ph zal schommelen. Een Kh van 4 is zo'n beetje het minimum om ervoor te zorgen dat de Ph stabiel blijft. Er zijn kwekers van garnalen die de Kh nog verder laten zakken dan 4 om voor een lage Ph waarde te zorgen, degene die dicht bij regenwater niveau (ph 6.5, Kh 3, Gh 3) zit. Regenwater is dus 1 van de manieren om de Kh naar beneden te krijgen. Ook osmose water zorgt ervoor dat je Kh tot 0 kan zakken. Verder zijn er nog middeltjes op de markt zoals Kh min om de Kh, en daarmee ook de Ph naar beneden te halen.

Meest geschikte waarde voor de garnalen aquarium ligt zo rond de 4 a 5.


Gh

Gh geeft de gezamelijke hardheid van het water aan. Als men spreekt over hard of zacht water dan gaat het over de Gh. 0-4=zeer zacht, 5-8 zacht, 9-12 middel hard, 13-30 hard, en daarboven zeer hard water. De gezamelijke hardheid is het totaal aan opgeloste mineralen in het water zoals calcium en magnesium. Aangezien garnalen mineralen nodig hebben voor de opbouw van hun schild mag deze dus niet te laag zijn.

Meeste geschikte waarde is zacht water.

NH4/NH3

NH3 ( ammoniak ) en NH4 ( ammonium ) is afkomstig door afbraak van eiwitten voor energie, en wordt 
uitgescheiden door de kieuwen van de garnaal. Ook rottend voedsel, dode bladeren,dode ontbindende vis en dode slakken produceren ammoniak. Bij een Ph van gelijk of lager aan 7 zal het voor de garnaal gevaarlijke ammoniak bijna niet voorkomen, maar zal het meeste ammonium zijn, wat pas in hogere mate giftig wordt. Echter bij een ph boven de 7 zal ammoniak steeds meer voorkomen hoe hoger de Ph wordt. Zo rond 9 zal de verhouding op 50-50 liggen.  In een langer draaiend aquarium zorgen bacterieen ervoor dat de geproduceerde ammoniak wordt omgezet naar nitriet.  Dit is ook waarom een aquarium een indraai tijd nog heeft zodat de bacterieen de tijd krijgen zich te vermenigvuldigen en op een snelle manier NH3/NH4 weten om te zetten naar nitriet. Echter na een grondige schoonmaak van het filter, en/of gebruik van medicatie zullen er bacterieen verloren gaan waardoor de waarde kan oplopen naar een gevaarlijke niveau.
Gewenste waarde is dus zo weinig dat het niet meetbaar is.

NO2

NO2 geeft het nitriet gehalte aan. Nitriet is het tussen produkt tussen ammonium en nitraat. De Nitrosomonas ook wel aerobe bacterien genoemd zorgen ervoor dat dit gebeurd. Nu zijn die bacterien minder snel in vermenigvuldigen dan de bacterien die ammonium omzetten, dus zeker in een opstartende bak kan zich hierdoor NH3/NH4 ophopen.Ook nitriet is in de kleinste hoeveelheid al gevaarlijk voor de garnalen. Zaak dus weer om de bacterien de tijd te geven zich te ontwikkelen. Om in een indraaiend aquarium zonder vissen/garnalen toch het nitrificerende proces een beetje opgang te helpen kan al kleine beetjes (stof)-voer worden toegevoegd. Op deze manier vermenigvuldigen de bacterien zich al in een vroeg stadium, en is hierdoor de overgang van leeg naar behuist aquarium minder groot zodat niet dan pas de bacterien echt aan het werk moeten. Gemiddeld treed na zo'n 3 weken een nitrietpiek ( nitriet hoopt zich op, omdat de bacterien voor verdere afbraak nog niet zoveel aankunnen ) op, dus het aquarium zo'n 4 weken laten indraaien is geen overbodige luxe.

Gewenste nitrietwaarde is 0

NO3

NO3 geeft de nitraatwaarde aan. Nitraat is het eindprodukt van de stikstofkringloop. Nitrobacter bacterieen zorgen ervoor dan nitriet wordt omgezet in nitraat. Deze bacterieen vermenigvuldigen zich nog langzamer dan dan de nitrosomonas bacterieen, waardoor dus bij opstarten van een bak, of te grondig reinigen van je filter, en toevoegen van medicatie er veel minder bacterien zijn/overblijven Hierdoor zal een nitrietpiek ontstaan. Nitraat is het minst giftig van alle drie, maar ook hier zijn te hoge (20 mg/l) waarde slecht voor het leven in je aquarium. Hoge nitraat en fosfaat gehalte worden vaak genoemd als boosdoeners bij een algenprobleem. Nitraat is dus een eindprodukt, en zal niet uit zichzelf uit het aquarium verdwijnen. Dit gebeurt dmv planten, maar ook hun nemen maar een beperkte hoeveelheid op, dus waterverversen zal altijd nodig blijven. Voor het waterverversen hou ik zelf altijd 20% per week aan.
Geschikte waarde is ook weer zo laag mogelijk. Er bestaan ook wel rekensommen (redfield ratio) om samen met het fosfaat niveau uit te rekenen hoe groot de kans op algvorming is, maar dat is vrij moeilijk om dat in de praktijk toe te passen.



Er zijn verder nog wel meer waardes die gemeten kunnen worden in het aquarium, maar met deze 6 waardes krijg je al een goed beeld of het aquarium geschikt is. Overigens ben ik hier uit gegaan van gemiddelde waardes, per garnaal kan dit iets verschillen. Het is ook niet gezegd dat als bijvoorbeeld je Ph 8 is de garnalen spontaan doodgaan. Wel is het belangrijk om de waarden van de stikstof kringloop( NH3/NH4,NO2,NO3) op een zo laag mogelijke peil te houden. Garnalen zijn veel gevoeliger voor deze waardes, dan de Ph,Kh, of Gh.1x per maand meten is eigenlijk wel aan te raden om zo te kijken of er veranderingen optreden. Hierdoor kan het aquarium bij worden gestuurd om zo ervoor te zorgen dat de waardes stabiel worden en blijven.Vooral bij een nieuw aquarium is het verstandig de waardes goed in de gaten te houden.

Veelal is aan de garnaal zelf wel te zien of deze zich goed voelt in het aquarium. De voorpootjes van de garnaal is hier een goede graadmeter voor. Staan deze stil dan heeft de garnaal het over het algemeen minder naar zijn zin.
Aan de kleuren van de garnaal is ook vaak te zien of de garnaal zich optimaal voelt. Doffe kleuren geven meestal aan dat de garnaal zich minder goed voelt. Nu gaat dat niet helemaal op bij de vuurgarnaal. Bij deze worden de rode kleur feller als er (grote) vissen in de bak bijzitten.

Waterwissel zal dus altijd nodig blijven bij de garnalen. Zelf hou ik hiervoor een vaste dag in de week aan waarop ik dit doe. Waterwissel met iets kouder water dan in het aquarium doet de garnaal helemaal geen kwaad. Veel kwekers laten de temperatuur in het aquarium door de wissel zo'n 2 a 3 graden zakken. Dit kan voor stimulans van de eiproduktie zorgen. Een wissel van zo'n 20% van het water is een goede graadmeter. Meer zou kunnen lijden tot een te groot verlies van nuttige bacterie, terwijl te weinig ervoor kan zorgen dat er te weinig belangrijke mineralen aan het water worden toegevoegd.



laatst bijgewerkt op 26-11-2009
webdesign by wout